Văn mẫu hay lớp 12

Phân tích hình tượng người lái đò sông Đà trong Người lái đò sông Đà

Đề bài: Em hãy phân tích hình tượng người lái đò sông Đà trong tùy bút Người lái đò sông Đà của Nguyễn Tuân

Bài làm

Nhà văn Nguyễn Tuân là một trong những cây bút tài hoa của văn học Việt Nam. Cả đời ông dường như chỉ say mê tìm kiếm cái đẹp. Nguyễn Tuân có viết truyện ngắn, có viết tùy bút và tác phẩm nào cũng xuất sắc. Đặc biệt trong tùy bút Người lái đò sông Đà, Nguyễn Tuân đã xây dựng được hình tượng người lái đò sông Đà. Bên cạnh sự hùng vĩ của thiên nhiên, ông lái đò hiện lên với một vẻ đẹp vững chãi, giản dị nhưng cũng rất mạnh mẽ.

Người lái đò hiện lên trước hết là một người lao động. Ở ông có sự từng trải của một người đã mấy chục năm làm nghề lái đò trên sông Đà. Cũng chính từ kinh nghiệm đúc kết sau nhiều năm làm việc, từ những khó khăn trong công việc mà người lái đò mang một vẻ dũng mãnh, gan dạ, mưu trí, nhanh nhẹn lại cả quyết đoán nữa. Nguyễn Tuân đã đặt ông lái đò vào trong một hoàn cảnh phải nói là vô cùng khắc nghiệt. Nhưng chính trong hoàn cảnh ấy vẻ đẹp của ông lái đò mới được bộc lộ rõ nét. Công việc của ông lái đò không phải công việc giản đơn là chở người từ bến đò này sang bến đò khác bởi con nước trên dòng sông Đà không bao giờ phẳng lặng. Nó dữ tợn, nó có những mỏm đá chìm nhấp nhô mà nếu không chú ý có thể va vào, có thể bị sóng đánh lật đò nguy hiểm đến tính mạng. Vậy nên mỗi chuyến đò lại như một trận chiến giữa con người với thiên nhiên. Và trong trận chiến ấy, con người luôn là người dành chiến thắng.

Xem thêm:  Nghị luận về lòng tự tin trong cuộc sống

phan tich hinh tuong nguoi lai do song da - Phân tích hình tượng người lái đò sông Đà trong Người lái đò sông Đà

Phân tích hình tượng người lái đò sông Đà

Hình tượng người lái đò nổi bật lên thông qua các thạch trận. Nước sông cuồn cuộn chảy, đôi tay người lái đò càng bám chắc vào mái chèo. Ngay cả khi sông Đà tung ra miếng đòn hiểm độc nhất là để cho nước bám lấy thuyền thì người lái đò vẫn bình tĩnh giữ vững tay chèo, ông mưu trí chỉ huy con thuyền vượt qua được ghềnh thác và qua được trận thạch. Trong trận chiến kia, người lái đò cũng có lúc bị thương nhưng ông không hề nao núng. Người lái đò vẫn cố nén vết thương để tiếp tục làm nhiệm vụ. Ông qua hết vòng vây thứ nhất rồi lại vượt qua tiếp vòng vây thứ hai. Sang đến vòng vây thứ ba, trận thạch trở nên khủng khiếp hơn rất nhiều khi chỉ còn có một cửa sinh. Người lái đò lái con thuyền của mình chọc thủng cửa giữa. Con thuyền lao đi vun vút trên mặt nước. Một khi tay đã cầm mái chèo thì có nghĩa là ông không còn đường lùi nữa. Vậy nên người lái đò chỉ còn một cách là đưa con thuyền của mình tiến về phía trước. Dòng sông như con thủy quái muốn nhấn chìm tất cả mọi thứ. Người lái đò đã có lúc tưởng như thua cuộc nhưng sau tất cả, người lái đò vẫn là người chiến thắng.

Trong tác phẩm của Nguyễn Tuân, người lái đò không có tên gọi cụ thể. Hình tượng người lái đò là đại diện cho những người lao động khác. Họ ngày ngày vẫn âm thầm lao động, âm thầm cống hiến sức lực nhỏ bé của mình. Nhờ vậy mà hình ảnh của họ trở nên lớn lao hơn. Nhờ vào sự kiên cường, bền bỉ và ý chí quyết tâm của mình mà những người lao động đã chiến thắng lại được sức mạnh của tự nhiên. Đây chính là cái chất vàng mười mà Nguyễn Tuân đã khai thác được ở người dân Tây Bắc.

Xem thêm:  Phân tích nhân vật Chiến Và Việt trong tác phẩm Những đứa con trong gia đình của Nguyễn Đình Thi

Bên cạnh sự mạnh mẽ trong lúc lái đò thì ông lái đò còn mang một phong thái của người nghệ sĩ tài hoa. Không phải cứ làm công việc liên quan đến nghệ thuật thì mới được gọi là nghệ sĩ. Người nghệ sĩ trong văn của Nguyễn Tuân có thể làm bất cứ công việc gì chẳng hạn như lái đò. Cái chất nghệ sĩ trong ông lái đò bộc lộ ở chỗ ông nắm chắc các quy luật tất yếu của dòng sông Đà, ông như người làm chủ thiên nhiên, điều khiển thiên nhiên chứ không phải đang bị thiên nhiên làm khó.

Công cuộc lái đò đòi hỏi sự tỉ mỉ và chính xác đến từng chi tiết. Chỉ lỡ tay thôi là có thể phải trả giá bằng mạng sống. Ngay cả những khúc sông không có thác cũng đem đến nguy hiểm. Ông lão thì đã nắm rõ hết cả nên thạch trận nào ông cũng đều vượt qua. Tất cả các giác quan của ông phối hợp nhịp nhàng với nhau để giúp ông lái đò đến đích an toàn giống như một người nghệ sĩ cảm nhận cái đẹp bằng tất cả các giác quan. Xong trận, ông lão mang trong mình một tâm thế ung dung, thanh thản như chưa hề có chuyện gì vừa xảy ra. Những con người ngồi nói chuyện với nhau bên đốm lửa, họ chỉ toàn bàn về cá anh vũ chứ không ai nhắc đến cuộc chiến đã qua. Bản chất người nghệ sĩ chính là ở chỗ ấy.

Xem thêm:  Bài 24 - Nói với con

Hình tượng người lái đò sông Đà đã ăn sâu vào tâm trí người đọc. Qua đây ta thấy được những phẩm chất tốt đẹp của người lao động chân chính và càng thêm yêu, thêm quý mến những con người bình dị ấy.

Subin Lê

Post Comment