Phân tích bài thơ Đồng chí của Chính Hữu

Đề bài: Em hãy phân tích bài thơ Đồng chí của Chính Hữu

Bài làm

Đồng chí, đó là một tiếng gọi thiêng liêng mà có lẽ chỉ có những người lính, người chiến sĩ trong chiến trận mới gọi nhau như vậy. Họ là những đồng cam cộng khổ, cùng nhau vào sinh ra tử, cùng nhau chia ngọt sẻ bùi. Tình đồng chí ấy đã có nhiều nghệ sĩ nhắc tới trong các bài văn, bài thơ, bài hát. Nay nó lại tiếp tục được thể hiện thông qua một bài thơ nhẹ nhàng mà sâu sắc có nhan đề Đồng chí. Bài thơ Đồng chí của nhà thơ Chính Hữu đã khắc họa được tình cảm của những người lính năm xưa, cho ta hiểu thêm về cuộc sống tình cảm của những người chiến sĩ trong hoàn cảnh đất nước lầm than.

Trước tiên, những người lính là những người có xuất thân, có hoàn cảnh hoàn toàn khác nhau. Ở những câu thơ mở đầu bài thơ, nhà thơ Chính Hữu đã giới thiệu cho người đọc thấy rõ điều đó:

Quê hương anh đất mặn đồng chua

Làng tôi nghèo đất cày lên sỏi đá

Phân tích bài thơ Đồng chí

Hai câu thơ không chỉ nêu bật được hoàn cảnh xuất thân của những người chiến sĩ mà nó còn cho chúng ta thấy được cái gốc nông nghiệp của người Việt Nam. Nước ta vốn là một nước nông nghiệp còn nghèo nàn bởi thiên nhiên không phải chỗ nào cũng trù phú. Nếu ở quê anh đất mặn đồng chua thì ở làng tôi đất chỉ toàn sỏi đá. Nghèo như vậy, khó khăn như vậy mà giặc vẫn muốn chiếm lấy. Và dù có nghèo thì nơi đó cũng là quê hương của tôi và của anh. Vậy cho nên khi giặc muốn xâm chiếm bờ cõi, chúng ta buộc lòng phải đứng lên mà giữ cho được tấc đất của mình:

Xem thêm:  Vì sao nói “ Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng, ngày tháng mười chưa cười đã tối ’’

Anh với tôi đôi người xa lạ

Tự phương trời chẳng hẹn quen nhau

Mỗi người một quê hương nên vốn dĩ nhưng người lính không hề biết nhau. Họ đến từ khắp mọi miền của Tổ quốc bởi vì họ có cùng chung một lý tưởng, một ý chí đó chính là đánh giặc cứu nước. Không hẹn mà gặp, không quen mà thân, họ đã ở bên nhau trong suốt những ngày tháng gian khổ nhất. Họ trở thành người thân của nhau:

Súng bên súng, đầu sát bên đầu

Đêm rét chung chăn thành đôi tri kỉ

Đồng chí!…

Hình ảnh súng bên súng, đầu sát bên đầu là một hình ảnh đẹp và ý nghĩa về cuộc sống của người lính trong chiến đấu. Trên chiến trường ác liệt nhất, khi mà cái chết luôn rình rập, bủa vây lấy con người thì những người lính vẫn kề vai sát cánh bên nhau. Những cây súng nằm sát bên nhau, những cái đầu ghì chặt vào nhau. Đôi mắt cùng hướng về mục tiêu phía trước. Để rồi đêm xuống, cái lạnh tái tê của rừng núi lại khiến họ thêm phần gắn kết. Một cái chăn và nhiều người cùng chung đắp. Thứ tình cảm bền chặt giữa người với người làm cho trời trở nên bớt lạnh hơn. Và rồi họ trìu mến gọi nhau bằng một tiếng gọi đầy thân thương: Đồng chí. Đồng là cùng, chí là chí hướng. Đồng chí là những người cùng chung chí hướng. Ở đây, những người lính cùng có chung một mục đích đó là đánh đuổi giặc thù. Chính vì lý tưởng ấy nên họ đã phải từ biệt quê hương, bỏ lại ngôi nhà nơi có những người thân yêu vẫn ngày đêm ngóng đợi, bỏ lại ruộng nương nơi họ đã gắn bó:

Loading...

Ruộng nương anh gửi bạn thân cày

Gian nhà không mặc kệ gió lung lay

Trong những năm tháng chiến đấu, hình ảnh quê nhà chắc chắn luôn là nỗi ám ảnh của những người lính. Họ đã kể cho nhau nghe về quê hương của mình để cho nguôi ngoai đi nỗi nhớ. Và quê hương cũng nhớ và mong họ trở về từng ngày, từng giờ:

Xem thêm:  Nghị luận: Vấn đề ý thức đội mũ bảo hiểm khi tham gia giao thông

Giếng nước gốc đa nhớ người ra lính

Giếng nước, gốc đa chính là hình ảnh ẩn dụ nhằm thay thế cho những người phụ nữ đang mòn mỏi đợi mong chồng, con của mình trở về cùng với chiến thắng vẻ vang của dân tộc. Họ là nỗi nhớ nhưng cũng là sức mạnh động viên, khích lệ tinh thần người chiến sĩ để họ có thể vững vàng nơi chiến tuyến. Và bởi lẽ họ cũng hiểu rằng nơi chiến trường ác liệt, những người lính phải đối diện với rất nhiều những nguy hiểm, không chỉ là bom đạn mà còn là đói rét. Nhưng may mắn thay, khi người lính không được ở bên gia đình thì động đội đã trở thành gia đình của họ. Những người đồng chí đã cùng nhau trải quan gian truân của cuộc đời và yêu thương nhau như ruột thịt:

Anh với tôi biết từng cơn ớn lạnh

Sốt run người vầng trán ướt mồ hôi

Áo anh rách vai

Quần tôi có vài mảnh vá

Miệng cười buốt giá

Chân không giày

Thương nhau tay nắm lấy bàn tay

Sốt rét rừng, đó là một cảm giác thật khủng khiếp đối với người lính. Mồ hôi vã ra mà người thì vẫn cứ run lên cầm cập vì lạnh. Trong hoàn cảnh thiếu thốn của chiến tranh, thuốc men không có để chữa trị, họ chỉ biết ở bên nhau mà động viên bằng những nụ cười và bằng những cái nắm tay. Cái nắm tay ấy thể hiện tình yêu thương vô cùng trìu mến, thể hiện một sự gắn kết tuyệt đối. Hình ảnh áo anh rách vai quần tôi có vài mảnh vá khiến người đọc cảm động vì tình đồng chí đẹp quá và thiêng liêng quá. Áo của anh rách vai chính là vì muốn vá quần cho đồng đội. Họ đã sống vì nhau, sống cho nhau như vậy đấy.

Xem thêm:  Đóng vai người lính trong bài thơ Ánh trăng kể lại câu chuyện

Trong khó khăn, gian khổ, người lính tìm thấy niềm vui và lạc quan về một tương lai tốt đẹp. Tất cả là nhờ có tình đồng chí thiêng liêng:

Đêm nay rừng hoang sương muối

Đứng cạnh bên nhau chờ giặc tới

Đầu súng trăng treo!

Rừng hoang sương muối vẫn là những hình ảnh thể hiện sự khó khăn mà người lính phải trải qua. Nhưng đối với họ, khó khăn ấy không là gì cả. Họ đối diện với khó khăn một cách bình thản như cái cách mà họ chờ giặc tới. Một tư thế đầy tự tin và một hình ảnh đầy lãng mạn. Ánh trăng treo lơ lửng trên đầu ngọn súng. Ánh trăng là người bạn tri kỉ, là minh chứng cho lòng dũng cảm và sự hy sinh của những người lính năm nào.

Bài thơ Đồng chí mang đến cho người đọc những cảm xúc dạt dào. Nó nhắc con người ta nhớ về một thời kì bom đạn đầy ác liệt nhưng cũng đầy yêu thương.

Subin Lê

Phân tích bài thơ Đồng chí của Chính Hữu
5 (100%) 1 đánh giá
DMCA.com Protection Status