Văn mẫu hay lớp 10

Phân tích bài thơ Chiều tối của Hồ Chí Minh

Đề bài: Em hãy phân tích bài thơ Chiều tối của Hồ Chí Minh

Bài làm

Cho đến bây giờ và mãi mãi về sau, chắc chắn người dân Việt Nam vẫn sẽ nhắc đến cái tên Hồ Chí Minh với một sự biết ơn vô bờ bến. Bác là người đã lãnh đạo dân tộc ta đi đến thắng lợi, mang lại độc lập tự do cho dân tộc Việt Nam. Nhưng để mang lại được nền độc lập ấy, Bác đã phải chịu biết bao nhiêu gian lao, khổ cực. Nhiều lần Bác bị bắt giam, phải di chuyển khắp các nhà lao, phải chịu những trận tra tấn đòn roi. Nhưng tất cả những khó khăn ấy không làm nhụt ý chí của Bác. Ngược lại, Người vẫn giữ được cho mình một tâm hồn thư thái, thanh cao, giao cảm với thiên nhiên.

Bài thơ Chiều tối được Bác viết trên đường di chuyển giữa hai nhà ngục. Mặc dù đang ở trong tư thế của một người mất tự do, bị còng tay, xích chân nhưng Bác vẫn cảm nhận được vẻ đẹp của thiên nhiên nhất trời. Phút chốc, dường như Người quên đi thực tại mà chỉ còn nhìn thấy cảnh đẹp mà thôi. Thông qua cặp mắt của một người đang bị xiềng xích, bức tranh của buổi chiều tối hiện lên đẹp và cuốn hút:

Quyện điểu quy lâm tầm túc thụ

Cô vân mạn mạn độ thiên không

Dịch thơ

Xem thêm:  Đóng vai người lính Tây Sơn kể lại cuộc hành quân thần tốc và những chiến công hiển hách của Quang Trung Nguyễn Huệ

Chim mỏi về rừng tìm chốn ngủ

Chòm mây trôi nhẹ giữa tầng không

phan tich bai tho chieu toi - Phân tích bài thơ Chiều tối của Hồ Chí Minh

Phân tích bài thơ Chiều tối 

Chiều xuống là khi con người gác lại mọi công việc để trở về nhà đoàn tụ với gia đình. Chim cũng vậy thôi. Những cánh chim mỏi đã quay trở về tổ của mình sau một ngày dài kiếm ăn đầy vất vả. Giữa tầng không, những đám mây cũng lững lờ nhẹ trôi. Trong khung cảnh hùng vĩ của thiên nhiên như vậy, mọi cảnh vật bỗng trở nên thật nhỏ bé và tĩnh lặng. Hình ảnh chòm mây càng làm tăng thêm sự yên ả, vắng lặng của buổi chiều tối. Cái vẻ vắng lặng ấy gợi lên cho con người cảm giác cô đơn. Chòm mây cô đơn, người ở phía dưới cũng cô đơn. Cảnh chiều tối như là tượng trưng của buổi chiều tàn trên đất nước. Vậy mà Bác vẫn còn đang bị giam cầm ở nơi này, phải bước đi trong cô độc. Lòng Bác hướng về đất nước, hướng về Tổ quốc với mong ước được tự do, quay về và tiếp tục sự nghiệp giải phóng dân tộc. Mặc dù thân xác mệt mỏi, tâm hồn Bác vẫn dõi theo cánh chim về tổ, đó là ước mong của Người muốn được nhìn thấy cảnh đất nước thái bình.

Hai câu thơ thật như vẽ khiến người đọc hình dung ra được cảnh chiều tối. Thông qua cảnh vật, Người gửi gắm ước mong được tự do như chòm mây và được trở về quê hương như cánh chim bay về tổ. Bên cạnh khung cảnh thiên nhiên mênh mông ấy, bỗng nhiên chúng ta thấy có sự xuất hiện của con người:

Xem thêm:  Giải Toán lớp 5 Luyện tập trang 143

Sơn thôn thiếu nữ ma bao túc

Bao túc ma hoàn, lô dĩ hồng

Dịch thơ

Cô em xóm núi xay ngô tối

Xay hết lò than đã rực hồng

Hình ảnh cô sơn nữ hiện lên giữa cảnh buồn của thiên nhiên như một điểm sáng khiến cho bức tranh trở nên tươi vui hơn. Hình ảnh làm cho bài thơ vừa mang nét cổ điển, vừa mang nét hiện đại. Cô sơn nữ đang xay ngô tối gợi lên khung cảnh lao động vui tươi, khỏe khoắn. Hình ảnh người dân lao động bao giờ cũng mang lại vẻ đẹp đáng quý và đáng trân trọng. Hai chữ bao túc được lặp đi lặp lại hai lần cho chúng ta cảm giác vòng quay của cối xay diễn ra không ngừng, công việc của cô gái cũng diễn ra đều đặn không ngừng nghỉ. Nó giống như sự tuần hoàn của thời gian. Cứ xay như vậy cho đến khi trời tối dần, tối dần. Bức tranh có cảnh lao động của con người gợi lên cho ta cảm giác ấm áp và giúp cho Bác quên đi cái mệt mỏi về thân xác.

Thường con người ta sẽ nghĩ cho bản thân mình nhiều hơn, nhất là khi đang ở trong hoàn cảnh khó khăn. Vậy nhưng Bác luôn nghĩ cho người khác. Điều này cho thấy nhân cách cao đẹp của vị lãnh tụ vĩ đại như Bác.

Bài thơ Chiều tối là một bài thơ vừa lột tả được vẻ đẹp của thiên nhiên, vừa lột tả được tâm hồn và nhân cách cao đẹp của Bác. Bài thơ cho thấy một trái tim giàu lòng yêu thương của Bác.

Xem thêm:  Cảm nghĩ của em về ngày 20/11

Subin Lê

Post Comment